SAP programları nelerdir ?

SAP Nedir?

SAP Bir Yazılım Değil, Bir İşletme Mantığıdır

SAP, teknik olarak bir yazılım üreticisidir; fakat pratikte işletme süreçlerini standartlaştıran bir sistemler bütünüdür. SAP’nin çıkış noktası şudur:

“Bir şirketin tüm departmanları aynı dili konuşmuyorsa, o şirket büyüyemez.”

Finans ayrı, satış ayrı, satın alma ayrı çalışıyorsa;
herkes kendi Excel’ine güveniyorsa;
raporlar birbirini tutmuyorsa;
orada SAP’e ihtiyaç vardır.

SAP yazılımları, bu karmaşayı ortadan kaldırmak için:

• Tüm departmanları tek veri tabanı üzerinde toplar

• Her işlemi kayıt altına alır

• Süreçleri tanımlı ve izlenebilir hâle getirir

• Geriye dönük sorgulanabilirlik sağlar

Bu nedenle SAP sistemi, özellikle büyüyen şirketlerde “verimlilik aracı” değil, kontrol mekanizması olarak konumlanır.

SAP programları Ne Demektir?

Tek Bir Program mı, Bir Sistem Ailesi mi?

“SAP programları” ifadesi teknik olarak yanlıştır; çünkü SAP tek bir programdan oluşmaz. Doğru tanım şudur:

SAP programları, bir şirketin tüm iş süreçlerini yöneten *ERP çözümleri, bu çözümlerin içindeki modüller ve onları ayakta tutan teknoloji platformlarının toplamıdır.

Bu tanımı üç ana başlık altında açabiliriz:

1. SAP ERP Çözümleri

2. SAP Modülleri

3. SAP Teknoloji ve Platform Çözümleri

Bu ayrımı yapmadan SAP konuşmak, konuyu ucuzlatır.

SAP ERP Programları Nelerdir?

Şirketin Omurgasını Oluşturan SAP Çözümleri

SAP S/4HANA Nedir?

SAP S/4HANA, büyük ve orta ölçekli şirketler için geliştirilmiş kurumsal ERP çekirdeğidir. Burada kritik nokta şudur:
S/4HANA, sadece “işleri yapan” bir sistem değil, şirketi disipline eden bir sistemdir.

S/4HANA’nın tercih edildiği şirket profili genellikle şunları içerir:

• Birden fazla departman ve karmaşık organizasyon yapısı

• Üretim, lojistik ve finansın iç içe geçtiği süreçler

• Çok şubeli veya çok ülkeli operasyonlar

• Denetim, raporlama ve kontrol ihtiyacı yüksek yapılar

S/4HANA ile birlikte şirketler:

• Süreçlerini net tanımlamak zorunda kalır

• “Bu işi neden böyle yapıyoruz?” sorusuyla yüzleşir

• Keyfi uygulamalardan vazgeçmek zorunda kalır

Bu nedenle birçok SAP projesi teknik değil, kültürel dönüşüm projesidir.

SAP Business One Nedir?

SAP Business One, küçük ve orta ölçekli işletmeler için geliştirilmiş daha kompakt ama disiplinli bir ERP çözümüdür.

Burada yanlış bir algı vardır:

“Business One basit bir SAP’dir.”

Hayır.
SAP Business One, küçük işletmelerin kaldırabileceği kadar ağır, ama büyümeyi destekleyecek kadar güçlü bir sistemdir.

Business One’ın temel amacı:

• Muhasebe, stok, satış ve satın alma süreçlerini tek çatı altında toplamak

• Şirket sahibine ve yönetime gerçek tabloyu göstermek

• Büyümenin önünü açacak bir altyapı kurmaktır

KOBİ’ler için SAP Business One, “kurumsallaşmanın ilk ciddi adımı” olarak konumlanır.

SAP Modülleri Nelerdir?

SAP’yi SAP Yapan Asıl Yapı Taşları

Şimdi işin çekirdek kısmına geliyoruz.
SAP modülleri, SAP’nin neden güçlü olduğunu açıklayan asıl unsurdur.

Her modül, belirli bir iş alanını yönetir.
Ancak tek başına çalışmaz; birbirine bağlıdır.
SAP’nin gücü de buradan gelir.

SAP FI – Finansal Muhasebe

SAP FI, bir şirketin parayla ilgili her şeyini yönetir.

Ama burada kritik nokta şudur:
SAP FI, sadece muhasebe kaydı atmaz; finansal disiplin dayatır.

• Gelirler ve giderler kontrol altına alınır

• Kapanış süreçleri standartlaşır

• “Sonradan düzeltme” kültürü ortadan kalkar

FI yanlış kurgulanırsa:

• Raporlar güvenilmez olur

• Yönetim yanlış karar alır

• ERP projesi daha baştan çöker

Bu yüzden SAP projelerinde FI, en hassas modüllerden biridir.

SAP CO – Maliyet Muhasebesi ve Kontrol

SAP CO, şirketin kârlılığını gerçek anlamda ölçmeye yarar.

Birçok şirket şunu sanır:

“Kârdayız.”

CO devreye girdiğinde şu sorular sorulur:

• Hangi ürün gerçekten kârlı?

• Hangi müşteri zarar yazdırıyor?

• Hangi departman maliyet üretiyor?

SAP CO, şirketi acı gerçeklerle tanıştırır.
Bu yüzden çoğu yönetici CO raporlarını ilk başta sevmez.

SAP MM – Malzeme Yönetimi ve Satın Alma

SAP MM, satın alma ve stok süreçlerini yönetir.
Ama asıl yaptığı şey şudur: kontrolsüz harcamayı bitirir.

MM sayesinde:

• Kim, neyi, neden aldı netleşir

• Stok şişkinliği görünür olur

• Tedarikçi performansı ölçülür

MM olmayan bir şirkette:

• Stok vardır ama yoktur

• Para vardır ama nereye gittiği bilinmez
  
  

• SAP SD – Satış ve Dağıtım

  Gelirin Nereden Geldiğini SAP SD Gösterir

  SAP SD, bir şirketin para kazandığı noktayı yöneten modüldür. Tekliften siparişe, sevkiyattan faturaya kadar uzanan tüm satış süreci SD içinde tanımlanır.

  Ancak SD’yi sadece “satış modülü” olarak görmek hatadır. SD, aslında şu soruların cevabıdır:

  • Satış fiyatı nasıl oluşuyor?

  • İndirim kim tarafından, hangi kurala göre veriliyor?

  • Teslimat gecikirse bunun finansal etkisi ne oluyor?

  SAP SD doğru kurgulandığında:

  • Satış süreci şeffaflaşır

  • Keyfi indirimler ortadan kalkar

  • Satış–finans entegrasyonu netleşir

  Yanlış kurgulandığında ise:

  • Satış ekipleri sistemi bypass etmeye başlar

  • Fatura–sevkiyat–stok tutarsızlıkları oluşur

  • ERP güvenilirliğini kaybeder

  Bu yüzden SD, “satışçılara bırakılacak” bir modül değildir. Yönetim refleksi ister.

  ---

  SAP PP – Üretim Planlama

  Üretim Yapan Şirketler İçin Geri Dönüşü Olmayan Nokta

  SAP PP, üretim yapan şirketlerde oyunun kaderini belirleyen modüllerden biridir.
  Çünkü üretim planlama, sadece “ne üretelim?” sorusu değildir. Aynı zamanda:

  • Ne zaman üreteceğiz?

  • Hangi hammaddeyle?

  • Hangi makinede?

  • Hangi kapasiteyle?

  sorularını zorunlu olarak sordurur.

  SAP PP devreye girdiğinde şirket şunu fark eder:

  “Biz aslında üretimi planlamıyormuşuz, reaksiyon veriyormuşuz.”

  PP sayesinde:

  • Üretim emirleri kontrol altına alınır

  • Hammadde ihtiyacı öngörülebilir hâle gelir

  • Kapasite darboğazları görünür olur

  PP olmadan büyüyen üretim firmaları, genellikle kontrolsüz büyüme yaşar ve bir noktada duvara toslayarak SAP’ye yönelir.

  ---

  SAP QM – Kalite Yönetimi

  Kaliteyi Kâğıt Üzerinden Değil, Süreç Üzerinden Yönetmek

  SAP QM, kaliteyi “raporlanan bir sonuç” olmaktan çıkarıp sürecin içine koyar.

  QM’nin temel amacı:

  • Kalite kontrolü sonradan yapmak değil

  • Hatanın oluştuğu noktayı yakalamaktır

  Özellikle regülasyonun yüksek olduğu sektörlerde (gıda, ilaç, otomotiv):

  • Muayene kayıtları

  • Uygunsuzluk takibi

  • Düzeltici faaliyetler

  kritik hâle gelir.

  QM olmayan yapılarda kalite genelde şu cümleyle yönetilir:

  “Bir şey olursa bakarız.”

  SAP QM, bu refleksi tamamen ortadan kaldırır.

  ---

  SAP PM – Bakım Onarım

  Arızaya Müdahale Değil, Arızayı Önleme Mantığı

  SAP PM, şirketin sahip olduğu makine ve ekipmanları kontrollü şekilde ayakta tutmak için kullanılır.

  PM ile:

  • Planlı bakım takvimleri oluşturulur

  • Arıza kayıtları izlenir

  • Bakım maliyetleri analiz edilir

  PM’nin olmadığı şirketlerde:

  • Bakım reaktiftir

  • Duruşlar sürpriz olur

  • Üretim kayıpları “kader” olarak görülür

  SAP PM, bu kaderci yaklaşımı bitirir.

  ---

  SAP PS – Proje Sistemleri

  Proje Yapan Şirketler İçin Finansal Netlik

  SAP PS, proje bazlı çalışan şirketlerde (inşaat, mühendislik, AR-GE) bütçe ve zaman kontrolü sağlar.

  PS sayesinde:

  • Projelerin gerçek maliyeti görünür olur

  • Sapmalar erken fark edilir

  • Proje bazlı kârlılık ölçülür

  PS kullanılmadığında projeler genelde şu şekilde ilerler:

  “Bitince bakarız.”

  SAP PS, bu belirsizliği kabul etmez.

  ---

  SAP WM / EWM – Depo Yönetimi

  Stok Vardır Ama Bulunamıyorsa, Orada Depo Yönetimi Yoktur

  SAP WM ve daha gelişmiş versiyonu olan SAP EWM, depo içi operasyonları detaylı şekilde yönetir.

  Bu modüller sayesinde:

  • Ürünlerin fiziksel konumu bilinir

  • Toplama ve yerleştirme süreçleri optimize edilir

  • Sevkiyat hataları azalır

  Depo karmaşıklığı arttıkça, bu modüller “opsiyon” olmaktan çıkar, zorunluluk hâline gelir.

  ---

  SAP Modülleri Birlikte Nasıl Çalışır?

  SAP’nin Asıl Gücü Buradadır

  SAP’yi güçlü yapan şey modüllerin tek tek varlığı değil, birbirini zorunlu olarak beslemesidir.

  Örnek:

  • SD’de yapılan bir satış
    → MM’de stok düşürür
    → FI’de muhasebe kaydı oluşturur
    → CO’da kârlılığa etki eder

  Bu zincirin herhangi bir halkası koparsa:

  • Raporlar anlamını yitirir

  • ERP güven kaybeder

  • Kullanıcılar sistemi terk eder

  SAP’nin affetmediği tek şey vardır: yarım kurgu.

  ---

  ERP Dışında Önemli SAP Programları

  SAP SuccessFactors – İnsan Kaynakları

  İK süreçlerini dijitalleştiren ve yetenek yönetimine odaklanan çözümdür.

  SAP Ariba – Satın Alma ve Tedarikçi Yönetimi

  Satın alma süreçlerini şeffaflaştırır, tedarikçi ilişkilerini merkezi hâle getirir.

  SAP Concur – Masraf ve Seyahat Yönetimi

  Masraf süreçlerini kontrol altına alır, suiistimalleri görünür kılar.

  Bu çözümler ERP’yi tamamlar, yerine geçmez.

  ---

  SAP HANA ve SAP BTP

  SAP’nin Teknolojik Omurgası

  SAP HANA, SAP’nin yüksek performanslı bellek içi veritabanıdır.
  SAP BTP ise entegrasyon, geliştirme ve veri yönetimi için kullanılan platformdur.

  Kısaca:

  • HANA = Hız ve veri

  • BTP = Entegrasyon ve genişleme

  ---

  SAP Neden Başarısız Olur?

  Kimsenin Konuşmak İstemediği Gerçekler

  SAP projeleri yazılım yüzünden başarısız olmaz.

  Başlıca nedenler:

  • Süreçler net değildir

  • Yönetim kararsızdır

  • “Biz böyle alıştık” direnci vardır

  • SAP, Excel yerine kullanılmak istenir

  SAP, disiplinsiz şirketleri zorlar.
  Bu yüzden başarısızlıkların çoğu yönetimsel sebeplidir.

  ---

  Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)

  SAP programları kaç tanedir?

  SAP’nin tek bir programı yoktur; ERP, modüller ve platformlardan oluşan bir ekosistem vardır.

  SAP öğrenmek mantıklı mı?

  Evet. SAP bilen insan sayısı her zaman talebin gerisindedir.

  SAP her şirkete uygun mu?

  Hayır. Süreç disiplini olmayan şirketler SAP’den fayda sağlayamaz.

  SAP neden pahalı deniyor?

  Pahalı olan SAP değil, kötü yönetilen SAP projeleridir.